Ffioedd llys sirol: camau cyflwyno hawliad bach

Y sefyllfa: bil wedi mynd ar goll yn y gae

Mae contiwr nhw yn dalu £85 i drwsio'r system gwres, ac mae'r dyddiad ar y ffordd yn nes na'r gae yn gwrthdro. Mae'r hawlydd yn meddwl y byddai'n wellt yn y Llys Sirol, ond does dim byd wedi cael ei dalu eto. Mae'r cam cyntaf yn deall faint yn gyfrif fel ffioedd llys sirol, a pha ffurflen y bydd yr hawlwr yn ei lenwi.

Mae'r trac hawliadau bach yn Llys Sirol ar gyfer hawliadau hyd at £10,000 yn gyffredinol, heb gynnwys llog a chostau. Mae rhai hawliadau anafiadau personol a thai derfynau gwahanol yn cael eu trin yn wahanol. Gall pawb gynryd yn y Llys Sirol heb gyfreithiwr, ac nid oes rhaid cael cyfreithiwr i lenwi'r ffurflen.

Cam 1: gwirio'r terfyn a pharatoi'r Manylion Hawliad

Cyn i chi lenwi'r ffurflen, gwnewch yn sicr bod eich hawliad yn gymwys. Yn y trac hawliadau bach, y terfyn uchaf yn gyffredinol yw £10,000, heb log a chostau. Os yw'r swm yn uwch na'r terfyn hwnnw, bydd yr hawliad yn cael ei ddyrannu i drac gwahanol.

Y Manylion Hawliad yw'r rhan bwysig o'r ffurflen: dyma'r adran lle rydych yn egluro beth yr ydych yn ei hawlio, pam, a sut y gwelwch y digwyddiad. Rhowch y ffigur yn gywir, ac os oes contract ysgrifenedig, dyma'r adran i'w groesawu.

Cam 2: dewis y ffordd o gyflwyno

Mae dwy ffordd yn gyffredinol. Gallwch gyflwyno hawliad arian ar-lein (MCOL) drwy'r Llys Sirol, sy'n cyhoeddi hawliadau am swm penodol o fewn terfyn y trac hawliadau bach. Neu, os yw eich hawliad yn gymhlus, gallwch lenwi'r ffurflen papur a'i gyflwyno i'r llys drwy'r post.

Mae'r canlyniad yn dibynnu ar eich amgylchiadau, ond beth bynnag, rhaid i chi sicrhau bod y Datganiad Gwirionedd yn iawn. Dyma'r un rhan y bydd y llys yn ei weld yn gyntaf.

Cam 3: llenwi a llofnodi'r Datganiad Gwirionedd

Mae'r Datganiad Gwirionedd yn rhaid i chi ei lofnodi a'i ddyddio, yn y geiriad a ragnodir gan y rheolau. Mae hyn yn cadarnhau bod eich Manylion Hawliad yn wir. Os nad oes Datganiad Gwirionedd gyda'r manylein, bydd y llys yn ei ddileu.

Mae llofnod yn hanfodol hefyd. Mae Datganiad Gwirionedd heb lofnod yn gadael y ddogfen heb ei chadarnhau, ac mae hyn yn un o'r rhesi mwyaf cyffredin i gael hawliad wedi'i ddychwrthu.

Cam 4: talu'r ffi'r llys

Dyma'r rhan y mae'r termau chwilio yn ei ddod i hyd yn amlwg: faint y ffi'r llys. Mae'r ffi'n amrywio yn ôl y math o hawliad a'r gwerth, ac mae'r llys yn gosod y swm cywir. Felly, gwnewch yn sicr eich bod yn talu'r swm sydd ar y ffurflen, ac os oes gwasanaethu, taluwch yr ffi ar gyfer pob diffynnydd.

Os ydych ar incwm isel neu'n cael rhai budd-daliadau, gallwch wneud cais am gymorth gyda ffioedd. Peidiwch â chynnig i dalu'r ffi yn union heb edrych ar y gwneud. Mae'r ffi yn rhan o'r broses, ac mae'r llys yn rhoi cyfarwyddiadau penodol ar sut i'w thalu.

Cam 5: cyflwyno'r pecyn

Dyma'r rhestr o ddogfennau y dylef eu paratoi cyn cyflwyno:

• Ffurflen hawlio wedi'i chwblhau gyda'r Manylion Hawliad, wedi'u teipio ar y ffurflen neu wedi'u hatodi fel dogfen rifedig ar wahân.
• Datganiad Gwirionedd wedi'i lofnodi a'i ddyddio.
• Copïau: un copi o'r ffurflen hawlio a'r manylion i'r llys, ac un copi ar gyfer pob Diffynnydd i'w wasanaethu.
• Atodiadau wedi'u rhifo o 1, gyda thudalen fynegai yn rhestru pob atodiad wrth ei rif a'i enw.
• Copi o'r contract ysgrifenedig, os yw'r hawliad yn seiliedu ar un.

Mae'r fformat yn bwysig hefyd. Mae'r ddogfen ar bapur A4 gydag ymylon 2.5 cm, a'r teip yn 11 pwynt neu fwy. Os nad yw'r fformat yn cyflawn, bydd y llys yn ei ddychwrthu.

Cam 6: cael y Rhif Hawliad

Ar ôl cyflwyno, bydd y llys yn rhoi Rhif Hawliad i chi. Dyma'r cyfeirnod y bydd angen ei ddefnyddio wrth gyflwyno'r Manylion Hawliad, ac mae'n rhaid ei ddefnyddio gyda'r Diffynnydd hefyd. Cadwch gopi o'r Rhif Hawliad yn lle diogel, oherwydd bydd angen ei ar gyfer pob llythyr a chyfarthiad dilynol.

Cam 7: gwasanaethu dogfennau

Mae gwasanaethu dogfennau yn rhan bwysig o'r broses. Pan fyddwch yn gwasanaethu dogfen eich hun, rhaid i chi gadw brawf o'r dyddiad a'r dull gwasanaeth, a ffeiliwch y Tystysgrif Gwasanaeth. Mae hyn yn profi i'r llys eich bod wedi cyflwyno'r dogfennau i'r Diffynnydd.

Os ydych am ddefnyddio'r Gymraeg mewn gwrandawiad, dywedwch wrth y llys ymlaen llaw fel y gellir trefnu cyfieithydd neu staff sy'n siarad Cymraeg. Mae hyn yn rhaid i'w wneud ymlaen llaw, yn hytrach na disgwyl yn y dyddiad olaf.

Cam 8: paratoi ar gyfer y gwrandawiad

Mae'r hawliad yn mynd i'r llys yn y diwedd, ond does dim byd yn digwydd yn awtomatig. Bydd y llys yn anfon rhybudd o'r gwrandawiad, a bydd angen i chi fod yn barod. Sicrhau bod eich Manylion Hawliad yn gywir, ac os oes tystiolaeth i'w dangos, megis anfoneb heb ei thalu, lluniau, neu gontract, bod y gwasanaeth wedi'i wneud yn iawn.

Mae'r rheolau a'r ffurflenni yn newid o bryd i bryd, a'r llys yn gyfrif ar ei gyfarwyddiadau presennol. Os oes unrhyw beth am ffi'r llys neu'r broses yn aneolus, gofynnwch i glerk y llys am eich help.

Sut i gael help yn ystod y broses

Os ydych yn teimlo eich bod yn cael eich hawliad wedi'i ddychwrthu am reswm, gallwch ofyn i'r llys am help. Mae'r rhesi mwyaf cyffredin yn hawliadau yn gael eu ddychwrthu oherwydd diffyg Datganiad Gwirionedd, llofnod, cyfeiriad gwasanaeth, neu rifau paragraffau.

I gael rhagor o wybodaeth am y broses, gallwch edrych ar ein canllaw i wneud hawliad bach yn Llys Sirol, ein pecyn hawliad llys sirol, a'r ffurflen hawliad llys: costau a chamau cyn cyflwyno.